સંસદનું: ચોમાસુ સત્ર ચાલી રહ્યું છે. સમાજવાદી પાર્ટીના નેતા અને આઝમગઢના સાંસદ ધર્મેન્દ્ર યાદવે કેન્દ્રીય માર્ગ અને પરિવહન મંત્રી નીતિન ગડકરીને ટોલ ટેક્સ વસૂલાત અંગે પ્રશ્ન કર્યો. ગડકરીએ જવાબ આપ્યો કે , આગામી દિવસોમાં ટોલ ટેક્સ સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન થઈ જશે. ગુરુવાર , 30 જુલાઈના રોજ સંસદમાં પ્રશ્નકાળ દરમિયાન ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને આ પ્રશ્ન પૂછ્યો. મીડિયા સૂત્રોના અહેવાલ મુજબ , નીતિન ગડકરીએ જણાવ્યું હતું કે , હાલમાં રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પરથી ટોલ ટેક્સ દૂર કરવાની કે ટોલ પ્લાઝા નાબૂદ કરવાની કોઈ યોજના નથી.
માર્ગ પરિવહન અને ધોરીમાર્ગ મંત્રાલયે જણાવ્યું છે કે , જાહેર ખાનગી ભાગીદારી ( PPP) પ્રોજેક્ટમાં છૂટછાટના સમયગાળા માટે કંપની માત્ર ટોલ વસૂલશે , એટલું જ નહીં , પરંતુ પ્રોજેક્ટ સરકારને સોંપાયા પછી પણ , નિયમો મુજબ ટોલ વસૂલાત ચાલુ રહેશે. આ ઉપરાંત , સરકારી ભંડોળથી બનેલા રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર પણ ટોલ વસૂલાત ચાલુ રહેશે. સરકાર જણાવે છે કે , ટોલની આવક હાઇવે જાળવણી , વિકાસ અને વિસ્તરણ પર ખર્ચવામાં આવે છે. ગૃહમાં સરકારને પૂછવામાં આવ્યું હતું કે , રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર ટોલ વસૂલાત કેમ ચાલુ રહેશે. જવાબમાં , મંત્રાલયે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે , હાલમાં રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર ટોલ વસૂલાત બંધ કરવાનો કે ટોલ પ્લાઝા હટાવી દેવાનો કોઈ પ્રસ્તાવ નથી.
સરકાર અનુસાર , વાહન કર અને ટોલ ફી અલગ કર છે. રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો દ્વારા બંધારણની જોગવાઈઓ અનુસાર વાહન કર વસૂલવામાં આવે છે. વાહન નોંધણી ફી સેન્ટ્રલ મોટર વાહન નિયમો , 1989 હેઠળ નક્કી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત , ટોલ ટેક્સ એ રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર માર્ગ ઉપયોગ માટે મુસાફરો પાસેથી વસૂલવામાં આવતી વપરાશકર્તા ફી છે. સરકાર જણાવે છે કે , ટોલ વસૂલાત રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ કર નિયમો , 2008 દ્વારા સંચાલિત થાય છે.
છૂટ કરાર હેઠળ ખાનગી કંપનીઓ દ્વારા બાંધવામાં આવેલા ધોરીમાર્ગો માટે , સંબંધિત કંપનીઓ ચોક્કસ સમયગાળા માટે ટોલ વસૂલ કરે છે. કન્સેશન સમયગાળો સમાપ્ત થયા પછી , ટોલ પ્લાઝા સરકાર અથવા અધિકૃત એજન્સીને સોંપવામાં આવે છે , જે નિયમો અનુસાર ટોલ વસૂલવાનું ચાલુ રાખે છે. જ્યારે , લોકો દ્વારા આપવામાં આવેલા કરથી બનેલા ધોરીમાર્ગો પર ટોલ ટેક્સ વસૂલવાનું ચાલુ રહે છે. સરકારે જણાવ્યું હતું કે , ટોલ ટેક્સ વસૂલાત ભારતના સંકલિત ભંડોળમાં જમા કરવામાં આવે છે. ત્યાર પછી આ નાણાંનો ઉપયોગ રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર નવા પ્રોજેક્ટ્સના જાળવણી , સમારકામ , પહોળાઈ , વિકાસ અને બાંધકામ માટે બજેટ ફાળવણી દ્વારા કરવામાં આવે છે.
આનાથી દેશભરમાં વધુ સારી , સલામત અને આધુનિક માર્ગ માળખાગત સુવિધા બનાવવામાં મદદ મળે છે. મુખ્ય વાત એ છે કે , રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગોના વિકાસ અને જાળવણી માટે ટોલ ટેક્સ વસૂલાત એક મહત્વપૂર્ણ સ્ત્રોત છે. તેથી , વર્તમાન નિયમો અનુસાર , દેશભરમાં ટોલ પ્લાઝા કાર્યરત રહેશે અને ટોલ ટેક્સ વસૂલવાનું ચાલુ રહેશે.
